Từ ghế massage, hệ thống khuếch tán hương thơm đến không gian âm thanh và công nghệ lọc không khí, các nhà sản xuất ô tô hạng sạng đang từng bước biến khoang cabin thành một không gian đa giác quan, nơi hành khách không chỉ di chuyển mà còn được phục hồi cả về thể chất lẫn tinh thần.

Trong cuộc đua hướng đến tương lai điện hóa và ứng dụng số hóa, cuộc cạnh tranh trong phân khúc xe ô tô hạng sang của ngày hôm nay không còn chỉ xoay quanh công suất động cơ, những vật liệu đắt tiền hay khả năng tăng tốc ấn tượng. Thay vào đó, các thương hiệu ngày càng tập trung vào những công nghệ bên trong khoang lái – từ mùi hương, âm thanh, hệ thống lọc không khí đến những chiếc ghế có khả năng phản hồi theo cơ thể – để tạo nên những mẫu xe mang đến nhiều giá trị hơn là đơn thuần đưa người dùng từ điểm A đến điểm B.

Người tiêu dùng ngày càng kỳ vọng những tính năng mới lạ xuất hiện liên tục. Càng mang dáng dấp của tương lai, chúng càng dễ thu hút sự chú ý – ngay cả khi không ít trong số đó chỉ dừng lại ở mức phô diễn công nghệ.

Tuy nhiên, bản chất của công nghệ là những gì được xem là tiên phong hôm nay hoàn toàn có thể nhanh chóng trở nên lỗi thời vào ngày mai. Và trong vùng trời đó, có lẽ một trong số ít lĩnh vực có khả năng duy trì giá trị sử dụng lâu dài chính là các công nghệ wellness – những giải pháp hứa hẹn mang lại lợi ích rõ ràng cho cả sức khỏe thể chất lẫn tinh thần.

Ngành ô tô hạng sang hướng đến kỷ nguyên wellness

Theo báo cáo của Global Wellness Institute, nền kinh tế wellness toàn cầu hiện được ước tính đạt khoảng 6.800 tỷ USD, và được dự báo sẽ tăng lên gần 9.800 tỷ USD vào năm 2028.

Khi nhận thức về sức khỏe và chất lượng sống ngày càng được nâng cao, khái niệm wellness cũng dần trở thành trọng tâm trong trong đa ngành, và ngành công nghiệp ô tô cũng không ngoại lệ. Thực tế, đây đang là một trong những nguyên tắc thiết kế quan trọng của các mẫu xe mới, và xu hướng này đang diễn ra mạnh mẽ nhất ở phân khúc xe ô tô hạng sang.

Trong bối cảnh khái niệm “luxury” đang vượt ra ngoài giới hạn của sự tiện nghi, an toàn, hiệu năng hay thậm chí là tính thẩm mỹ, yếu tố tạo nên sự khác biệt ngày càng nằm ở những giá trị vô hình. Việc kiến tạo một trải nghiệm đa giác quan có khả năng nuôi dưỡng và phục hồi cả người lái lẫn hành khách đang trở thành biểu hiện mới của sự xa xỉ hiện đại.

Được phát triển dành riêng cho dòng xe Phantom, hệ thống Rolls-Royce Scent được thiết kế để tỏa hương với liều lượng được kiểm soát, thay vì tạo ra mùi hương quá nồng trong khoang cabin. Ảnh: Rolls-Royce

Từ Rolls-Royce Scent – hệ thống hương thơm độc quyền khuếch tán “những lượng hương tinh tế” trong khoang nội thất của dòng xe đầu bảng của thương hiệu là Phantom – đến công nghệ lọc không khí trên Range Rover đã được kiểm nghiệm khả năng xử lý vi khuẩn và virus, bao gồm cả SARS-CoV-2, các nhà sản xuất xe sang đang ngày càng hướng đến việc chinh phục mọi giác quan của người dùng. Hay như Polestar trang bị hệ thống theo dõi người lái có khả năng phát hiện dấu hiệu mệt mỏi và chủ động khuyến nghị nghỉ ngơi.

Các hệ thống giám sát người lái của Polestar có thể giúp phát hiện dấu hiệu mệt mỏi và nhắc nhở tài xế nghỉ ngơi, qua đó coi sự tỉnh táo là một phần của yếu tố chăm sóc sức khỏe và thể trạng khi ngồi trong xe. Ảnh: Polestar

Tất cả những đổi mới này đều cho thấy tương lai của ngành ô tô hạng sang sẽ ngày càng được định nghĩa bởi yếu tố wellbeing.

Những rung cảm và âm thanh tạo nên sự thư thái

Ghế massage từ lâu đã trở thành trang bị gần như mặc định trên các mẫu xe ô tô hạng sang. Thậm chí từ 2022, Bentley đã đưa trải nghiệm này lên một tầm cao mới với tùy chọn Bentley Airline Seat trên Bentayga EWB (Extended Wheelbase). Thời điểm giới thiệu, Bentley gọi đây là chiếc ghế tiên tiến nhất từng được lắp đặt trên một mẫu ô tô, sở hữu hệ thống tự động cảm biến nhiệt độ đầu tiên trên thế giới, khả năng điều chỉnh 22 hướng cùng công nghệ điều chỉnh tư thế có thể tạo ra tới 177 thay đổi áp lực riêng biệt.

Gần đây hơn, Range Rover tiếp tục nâng tiêu chuẩn với Body and Soul Seat (BASS) – hệ thống ghế tích hợp liệu pháp rung âm học (vibroacoustic therapy). Đây là một hình thức trị liệu bằng âm thanh, trong đó các dải âm trầm tần số thấp được chuyển hóa thành rung động nhằm giúp người ngồi vừa thư giãn vừa duy trì sự tỉnh táo. Hệ thống ghế này được phát triển cùng SUBPAC – công ty đến từ Canada chuyên về công nghệ âm thanh xúc giác. Mỗi ghế được tích hợp bốn bộ truyền rung đặt trong phần tựa lưng, hoạt động cùng bộ khuếch đại haptic và phần mềm AI tối ưu hóa tín hiệu. Hệ thống tiếp nhận âm thanh từ dàn loa Meridian 29 loa để đồng bộ nhạc với các rung động phát ra từ ghế, đồng thời người dùng có thể tăng cường cường độ rung theo nhu cầu.

Ghế “Body and Soul” của Range Rover sử dụng công nghệ rung-âm thanh để chuyển đổi âm thanh tần số thấp thành các rung động ngay trên ghế, giúp người ngồi thư giãn hoặc duy trì sự tỉnh táo. Ảnh: Range Rover

Thương hiệu xe Anh Quốc cũng hợp tác với Đại học Coventry để phát triển sáu bản âm thanh được cài đặt sẵn gồm: Relax, Calm, Balance, Focus, Energise và Wake Up, nhằm hỗ trợ hành khách thư giãn hoặc duy trì sự tập trung trong suốt hành trình.

Không dừng lại ở đó, Range Rover còn giới thiệu Sensory Floor – hệ thống đầu tiên trên thế giới mở rộng trải nghiệm rung âm học xuống khu vực sàn xe. Các bộ truyền rung được tích hợp dưới sàn sẽ dao động theo nhịp của âm nhạc hoặc các chương trình wellness, giúp hành khách có thể “cảm nhận âm thanh” bằng chính đôi chân thông qua lớp thảm lông dày cao cấp.

Với tính năng Sensory Floor, Range Rover mở rộng trải nghiệm “cảm nhận âm thanh” vượt ra ngoài phạm vi ghế ngồi, sử dụng các bộ chuyển đổi gắn dưới sàn để truyền rung động đến ngay dưới chân hành khách. Ảnh: Range Rover

Khoang lái của tương lai sẽ thật sự “chăm sóc con người”

Khi ô tô ngày càng thông minh hơn, khoang lái cũng sẽ được tích hợp nhiều công nghệ thông minh nhằm biến không gian nội thất thành nơi giúp tái tạo năng lượng cho cả cơ thể lẫn tinh thần.

BMW, Mercedes-Benz và Audi đều đang cung cấp những tính năng nâng cao cảm xúc thông qua hệ thống đèn nội thất, bộ khuếch tán hương thơm, không gian âm thanh thư giãn, các chương trình thiền định tích hợp cùng nhiều giải pháp đa giác quan khác.

Chương trình Energising Comfort của Mercedes-Benz kết hợp các tính năng chiếu sáng, âm thanh và ghế ngồi nhằm mang lại trải nghiệm thư giãn hơn bên trong khoang lái của các mẫu xe điện. Ảnh: Mercedes-Benz

Mercedes-Benz phát triển chương trình Energising Comfort dành riêng cho dòng xe điện Mercedes-EQ. Trong số nhiều chế độ được thiết kế để thư giãn, đáng chú ý nhất là Power Nap. Chế độ này tự động ngả ghế, kéo rèm cửa sổ, đồng thời hiển thị bầu trời đầy sao trên màn hình kết hợp với âm nhạc thư giãn để đưa người dùng vào giấc ngủ ngắn kéo dài khoảng 15-20 phút. Sau đó, hệ thống sẽ đánh thức bằng một giai điệu nhẹ nhàng, giúp người lái lấy lại sự tỉnh táo trước khi tiếp tục hành trình.

Mercedes-Benz cũng hợp tác cùng Gordon Hempton – nhà sinh thái học âm thanh từng giành giải Emmy – để phát triển chuỗi soundscape thư giãn dành riêng cho mẫu EQS đầu bảng.

BMW lựa chọn hướng tiếp cận tương tự khi mời nhà soạn nhạc Hans Zimmer cùng nghệ sĩ piano, nhà soạn nhạc người Ý Renzo Vitale hợp tác phát triển hệ thống âm thanh dành cho thế hệ xe điện không sử dụng động cơ đốt trong từ năm 2019.

Renzo Vitale, hiện là Giám đốc Sáng tạo mảng Sound Design của BMW Group, tiếp tục phát triển HypersonX – không gian âm thanh dành cho dòng Neue Klasse chạy hoàn toàn bằng điện. Mẫu xe đầu tiên ứng dụng công nghệ này là BMW iX3 thế hệ mới, vừa chính thức được bán tại Singapore. Theo Vitale, mục tiêu của dự án là tạo nên một phổ âm thanh đa chiều với nhiều “màu sắc” và “chiều sâu” hơn, đồng thời xây dựng một kết nối cảm xúc trực tiếp giữa người lái và chiếc xe.

Renzo Vitale, Giám đốc Sáng tạo mảng Sound Design của Tập đoàn BMW. Ảnh: BMW

Quá trình sáng tạo này kết hợp âm thanh từ thiên nhiên cùng cảm hứng đến từ nghệ thuật và khoa học, đồng thời sử dụng phần thu âm giọng hát của chính các nhân viên thuộc BMW Design Studio. Hơn chín triệu đoạn dữ liệu âm thanh đã được tạo ra thông qua một thuật toán mới, trước khi được tinh lọc thành “bản sắc âm thanh đặc trưng của BMW”, tập trung vào ba yếu tố: độ chính xác, sự ấm áp và cảm giác nhẹ nhàng nhằm rút ngắn khoảng cách cảm xúc giữa người lái và phương tiện.

Trong khi các nhà sản xuất tiếp tục hình dung về tương lai của wellness trong ngành ô tô hạng sang, hàng loạt công nghệ thế hệ mới cũng đang được nghiên cứu. Đó có thể là vô-lăng và ghế ngồi tích hợp cảm biến đo nhịp tim, theo dõi mức độ căng thẳng theo thời gian thực, phân tích tư thế ngồi; hay dây an toàn được dệt cùng các vi sợi phát nhiệt giúp làm ấm cơ thể ngay lập tức khi di chuyển trong điều kiện thời tiết lạnh.

BMW Neue Klasse iX3

Dẫu vậy, vẫn còn một câu hỏi đáng suy ngẫm: Có bao nhiêu người thực sự sử dụng những tính năng như chương trình thiền định có hướng dẫn – vốn yêu cầu phải kích hoạt thủ công? Và bao nhiêu trong số đó rồi sẽ trở thành những “digital white elephants” – những công nghệ đắt đỏ nhưng hiếm khi được sử dụng?

Ngay cả khi các công nghệ wellness cuối cùng chỉ đơn thuần trở thành một cách mới để các thương hiệu xe ô tô hạng sang khẳng định vị thế và tạo khác biệt trong một thị trường ngày càng bão hòa, tương lai của trải nghiệm wellness trên ô tô dường như vẫn sẽ gắn liền với nhiều cảm biến hơn, nhiều mùi hương hơn và nhiều không gian âm thanh hơn bao giờ hết.

—

Nguồn tham khảo: CNA/bt