Khủng hoảng nhân sự và bài toán giữ chân nhân tài của ngành hàng cao cấp
Ngành hàng cao cấp toàn cầu đang phải đối mặt với bài toán nan giải về nguồn lực nhân sự khi ngày càng nhiều nhân tài chọn rời đi vì cảm thấy môi trường làm việc không còn phù hợp để phát huy giá trị, qua đó đặt ra áp lực lớn đối với việc giữ chân nhân tài, xây dựng văn hóa nội bộ và nâng cao năng lực lãnh đạo.
Trong vòng một năm qua, không ít nhân sự giỏi trong ngành công nghiệp cao cấp được đánh giá cao đã lần lượt rời khỏi những doanh nghiệp từng được xem là môi trường làm việc đáng mơ ước. Nguyên nhân không nằm ở bản chất công việc, mà là vì môi trường làm việc không còn tạo điều kiện cho những đóng góp có giá trị. Thực trạng này đã trở thành một xu hướng và các con số thống kê cũng đã bắt đầu cho thấy điều đó.
Theo báo cáo The Advisor Effect do CXG (Customer Experience Agency & Consulting: công ty chuyên về tư vấn và cung cấp các giải pháp nâng cao trải nghiệm khách hàng, đặc biệt trong lĩnh vực bán lẻ cao cấp) công bố vào tháng 11/2024, dựa trên 12000 khảo sát nhân viên bán lẻ của 12 thương hiệu cao cấp trong giai đoạn 2022-2024, có đến 51% nhân sự có kế hoạch rời bỏ vị trí hiện tại, tăng đáng kể so với mức 30% của 2 năm trước đó.
Việc xem nhẹ yếu tố văn hóa nội bộ để ưu tiên cho các chiến lược kinh doanh đang để lại những hệ quả nghiêm trọng cho các doanh nghiệp, khiến ngành cao cấp đang phải “chao đảo” đứng trước nguy cơ khủng hoảng nhân sự. Sự thất thoát nhân tài tăng dần theo thời gian dù không hiện rõ trong các báo cáo theo quý, song buộc các doanh nghiệp phải thận trọng và sớm cảnh giác trước khi tình hình vượt ngoài tầm kiểm soát.
Xem thêm:
Podcast series LUXE ANATOMY mùa 2 – Bức tranh nhân sự ngành khách sạn cao cấp tại Việt Nam
Tầm quan trọng của cấp quản lý trong văn hóa nội bộ
Người quản lý của một doanh nghiệp có thể là nhân tố duy trì hoặc làm rạn nứt trong văn hóa nội bộ. Đây là bộ phận cầu nối giữa định hướng chiến lược với thực tế triển khai, đồng thời có sức ảnh hưởng sâu sắc đến cách tổ chức vận hành về lâu dài.
Nhiều nhân sự lựa chọn bước vào ngành cao cấp với sự ngưỡng mộ dành cho tinh hoa thủ công và chấp nhận đánh đổi quyền lợi tài chính để được gắn bó với những giá trị di sản và thẩm mỹ. Tuy nhiên, khi vị thế của một doanh nghiệp đã trở nên vững vàng, lối mòn trong vận hành đôi khi lại trở thành vỏ bọc an toàn và dễ dàng tạo ra rào cản cho các nhân tài. Các cơ chế của các doanh nghiệp tên tuổi thường ưu tiên việc duy trì hiện trạng hơn là tìm kiếm cái mới, khiến nhân tố mới có năng lực giỏi và tham vọng lớn thường bị xem là “nguy cơ xáo động” cho tính bình ổn hiện có của tổ chức.
Đây không phải là vấn đề của từng cá nhân mà xuất phát từ chính cách tổ chức vận hành. Từ các việc chia phe nội bộ, cách kiểm soát thông tin gắt gao đến môi trường cạnh tranh triệt hạ, đang ngày càng bào mòn các tổ chức. Hơn nữa, cách quản lý khắc nghiệt trong môi trường ngành hàng cao cấp quen thuộc, vốn từng được xem là chuẩn mực trong bộ phim “The Devil Wears Prada”, hiện nay đã không còn phù hợp để dẫn dắt đội ngũ.
Theo báo cáo State of the Global Workplace năm 2024 của Gallup, các đội ngũ có sự gắn bó mật thiết nhất đạt năng suất vượt 18% và lợi nhuận cao hơn 23% so với nhóm thấp nhất. Ngược lại, những môi trường làm việc áp lực cao mang lại kết quả ngược lại.
Nhân sự giỏi không rời đi ngay lập tức mà sẽ rời đi khi có quá nhiều tín hiệu tiêu cực trong môi trường làm việc. Khi nỗ lực không còn đi kèm cơ hội phát triển, các nhân tài sẽ nhận ra giới hạn của hệ thống và lựa chọn rời đi. Nghiên cứu của CXG cho thấy sự khác biệt giữa nhận thức của thương hiệu về môi trường làm việc và trải nghiệm thực tế của đội ngũ bán hàng đang ngày càng lớn, và điều này đang khiến khoảng một nửa lực lượng bán lẻ trong ngành cân nhắc rời đi.
Xem thêm:
Loạt thay đổi nhân sự cao cấp đáng lưu ý của Richemont và ngành hàng xa xỉ
Năng lực lãnh đạo ảnh hưởng trực tiếp đến động lực
Văn hóa nội bộ không chỉ được tạo ra từ những sứ mệnh của thương hiệu, mà hình thành từ những điều thực tế như việc lãnh đạo trọng dụng ai có tương xứng với năng lực của họ không, có công bằng và minh bạch hay không. Những “tín hiệu” thường có sức nặng hơn lời nói, và sự thiên vị trong cách vận hành là một trong những yếu tố tạo ra sự mất động lực cho đội ngũ nhân sự.
Khi những thách thức trong ngành cao cấp đã bắt đầu xuất hiện, nếu không chuẩn bị từ sớm thì nguồn lực lãnh đạo sẽ cạn kiệt và hệ sinh thái đổi mới sẽ trở nên suy yếu. Khi đó việc xây dựng là lòng tin sẽ tốn kém hơn bao giờ hết.
Hơn nữa, tác động của ban lãnh đạo cấp cao đối với văn hóa doanh nghiệp đã xuất hiện từ trước khi bất kỳ kế hoạch thay đổi nào được đưa ra. Sự ảnh hưởng đó nằm ở việc ai bị thách thức, ai được bảo vệ, và ai phải gánh chịu tổn thất về mặt cảm xúc do áp lực và căng thẳng gây ra. Chính những lựa chọn này sẽ thể hiện được tầm vóc của một tổ chức, và quyết định tổ chức sẽ phát triển hoặc chỉ “dậm chân tại chỗ”.
Xem thêm:
Mercedes-Benz Việt Nam chuyển đổi nhân sự cấp cao hướng tới cột mốc 140 năm thương hiệu toàn cầu
Bước đi chiến lược dành cho thế hệ nhân sự mới
Sức hút của ngành cao cấp vẫn rất mạnh mẽ nhờ những giá trị thủ công, bề dày di sản và chiều sâu văn hóa, tạo nên mong muốn được đóng góp vào những giá trị có ý nghĩa lâu dài. Song song đó, lĩnh vực này cũng cần những tư duy mới để tiếp tục đổi mới.
Việc bước chân vào lĩnh vực này trong bối cảnh hiện tại cần sự cân nhắc kỹ lưỡng. Kỹ năng giúp mở ra cơ hội, nhưng chính văn hóa làm việc mới quyết định một nhân sự có thể phát triển lâu dài hay không. Trước khi quyết định gắn bó, việc tìm hiểu về cấu trúc vận hành của doanh nghiệp là điều quan trọng hơn bao giờ hết. Từ việc chức vị được phân bổ ra sao, những ý kiến phản hồi được tiếp nhận như thế nào cho đến cách mọi người đối xử với nhau khi không có cấp trên sẽ thể hiện bản chất của một tổ chức.
Những tổ chức xuất sắc trong ngành luôn biết cách đặt ra thử thách để rèn giũa và phát triển năng lực của đội ngũ nhân sự, đồng thời tạo ra những cơ hội tương xứng để đáp lại sự nhiệt huyết của những người cộng sự. Khi tìm được tiếng nói chung, ngành cao cấp mới thể phát huy và giữ vững được những giá trị cốt lõi. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là sự thăng tiến phải trả giá bằng việc đánh mất bản thân. Việc cống hiến hết mình hoàn toàn khác với việc phải hòa tan vào một môi trường làm việc độc hại. Đây là hai ranh giới quan trọng mà bất kỳ ai cũng nên nhìn nhận thấu đáo trước khi cam kết gắn bó lâu dài.
Xem thêm:
Chuyển đổi nhân sự cấp cao tại Mercedes-Benz Việt Nam
Bài toán nhân sự trong những tổ chức vận hành theo lối mòn
Thế giới đã bước sang một giai đoạn mới, nhưng vẫn nhiều cơ chế vận hành của các tổ chức vẫn không thay đổi. Nhiều hành vi lệch chuẩn vẫn tồn tại khi sự ngạo mạn được gọi là tự tin, sự khắc nghiệt được xem là kỷ luật, và tư tưởng đấu tranh sinh tồn lại được bao biện dưới danh nghĩa trung thành.
Văn hoá doanh nghiệp vốn được hình thành từ cách ứng xử mỗi ngày, cách một cuộc họp diễn ra, cách phản ứng trước những tình huống khó xử cho đến những quyết định nội bộ. Đây là những yếu tố tích tụ âm thầm và quyết định ở lại đóng góp hay rời đi để giữ lấy giá trị của bản thân.
Với một lĩnh vực đòi hỏi sự đổi mới và thu hút nhân tài, văn hóa nội bộ được xem là bài toán chiến lược cần được giải quyết ngay lập tức để thay đổi trước khi tình hình nhân sự trong ngành trở nên khó kiểm soát và gây tổn thất đến cho doanh nghiệp.
____
