Giữ bối cảnh xung đột căng thẳng, ngành nhà hàng cao cấp Trung Đông đang phải nỗ lực giữ lửa cho căn bếp của mình trong một cuộc tái cấu trúc đầy khắc nghiệt.

Cuộc xung đột giữa Iran và Israel đã gây ra những chấn động đa tầng lên ngành dịch vụ Trung Đông mà lĩnh vực nhà hàng là nơi chịu ảnh hưởng trực tiếp nhất. Khác với những cuộc khủng hoảng trước đây, sự leo thang này đồng thời làm suy giảm sức mua, đẩy chi phí vận hành lên cao và phá vỡ thói quen sinh hoạt của các thực khách. Sự hội tụ của các yếu tố bất lợi đó đã tạo nên một thách thức khiến ngành F&B khu vực rơi vào tình thế khó khăn.

Sự trầm lắng của thị trường thể hiện rõ nét qua những con số thực tế tại các doanh nghiệp. Điển hình như tại Dubai, chuỗi nhà hàng Vietnamese Foodies đã ghi nhận mức sụt giảm tới 40% cả về lượng khách lẫn doanh thu. Đáng chú ý là khoảng 20% thực khách đã chuyển từ việc dùng bữa tại chỗ sang đặt giao hàng tận nơi, cho thấy tâm lý e dè của người tiêu dùng trước những bất ổn. Xu hướng này không chỉ dừng lại ở một vài đơn vị mà đang trở thành dấu hiệu chung cho sự thắt chặt chi tiêu trên khắp khu vực.

Chuỗi nhà hàng Vietnamese Foodies tại Dubai ghi nhận sự giảm sút trong doanh thu kể từ khi xung đột chính trị bắt đầu

Nhìn từ góc độ vĩ mô, sự đìu hiu của các nhà hàng bắt nguồn sâu xa từ cuộc khủng hoảng du lịch đang bao trùm khu vực. Theo dự báo của Oxford Economics, lượng khách quốc tế đến Trung Đông có thể sụt giảm tới 27%, tương đương với việc mất đi khoảng 56 tỷ USD doanh thu từ du khách. Thực tế cho thấy, chỉ riêng việc hơn 5.000 chuyến bay bị hủy trong giai đoạn đầu xung đột đã làm đứt gãy hoàn toàn dòng khách quốc tế, trực tiếp tước đi nguồn thu quan trọng của các nhà hàng, nhất là những phân khúc vốn sống dựa vào du khách phương xa.

Bên cạnh nỗi lo vắng khách, các nhà hàng còn phải đối mặt với gánh nặng chi phí đang đè nặng lên từng khâu vận hành. Theo Reuters, giá dầu đã tăng tới 40% từ khi chiến sự căng thẳng, khiến phí vận chuyển và năng lượng trở nên đắt đỏ hơn bao giờ hết. Giao thương qua eo biển Hormuz bị gián đoạn cũng làm nguồn cung thực phẩm và nguyên liệu bị đình trệ. Việc phải duy trì hoạt động với giá nguyên liệu đắt đỏ trong khi thực khách ngày càng thắt chặt chi tiêu đã trực tiếp bào mòn biên lợi nhuận và đẩy nhiều doanh nghiệp vào tình thế tiến thoái lưỡng nan.

Natasha Sideris (Founder kiêm CEO của Tashas Group) cho rằng tình hình hiện tại “thật tàn khốc” đối với các nhà hàng địa phương.

Trước sức ép quá lớn từ thị trường, nhiều nhà hàng buộc phải thay đổi chiến lược giá để níu chân thực khách. Tại Dubai, chiến dịch hỗ trợ ẩm thực “Dubai, A Fine Way to Dine” đã mang đến những đợt giảm giá sâu tới 50% ngay cả ở phân khúc cao cấp và các địa điểm đạt chuẩn Michelin. Việc những cái tên vốn định vị sang trọng này phải chấp nhận hạ giá phân nửa là minh chứng rõ nhất cho sự suy yếu của sức mua, đồng thời cho thấy nỗ lực xoay xở đầy áp lực của các chủ doanh nghiệp để duy trì dòng tiền trong giai đoạn đầy bất ổn này.

Cùng với những khó khăn về chi phí, thói quen đi ăn ngoài của người dân cũng đang dần trở nên thận trọng hơn. Thay vì những bữa tiệc xa hoa, thực khách giờ đây ưu tiên các lựa chọn thiết thực, đồng thời chuyển dần từ việc ngồi tại nhà hàng sang đặt đồ ăn về nhà để tiết kiệm và an tâm hơn. Sự thay đổi này đã giáng một đòn trực tiếp vào các nhà hàng sang trọng và những mô hình ẩm thực trải nghiệm vốn phụ thuộc hoàn toàn vào mức chi trả mạnh tay của khách hàng.

Hệ lụy từ xung đột không chỉ bó hẹp trong từng ngành riêng lẻ mà còn thấm sâu vào toàn bộ nền kinh tế khu vực. Theo ghi nhận từ Reuters, một số quốc gia vùng Vịnh có thể đối mặt với mức sụt giảm GDP từ 2.9% đến 6% nếu tình hình kéo dài, trong khi lạm phát ngày càng hiện rõ do giá năng lượng và thực phẩm leo thang. Sự suy yếu của nền kinh tế vĩ mô đã trực tiếp kéo lùi sức mua của người dân, khiến các nhà hàng rơi vào thế kẹt giữa gánh nặng chi phí đầu vào và sự đìu hiu của thị trường đầu ra.

Dẫu vậy, giữa những nốt trầm của cuộc khủng hoảng, ngành ẩm thực đang dần cho thấy những nỗ lực tự làm mới để có thể thích nghi. Nhiều nhà hàng bắt đầu thay đổi chiến lược khi tập trung vào thị trường nội địa, tối ưu hóa chi phí vận hành và đưa ra các chính sách giá linh hoạt để duy trì nhịp độ hoạt động. Khi đó, sức nén của nhu cầu tiêu dùng cùng các gói hỗ trợ kịp thời từ chính phủ sẽ là đòn bẩy giúp các nhà hàng tìm lại sức sống vốn có.

Tổng thể, những va chạm giữa Iran và Israel không đơn thuần là một cú sốc tạm thời mà đang dần định hình lại diện mạo của ngành nhà hàng tại Trung Đông. Trước những áp lực bủa vây từ chi phí, sức mua yếu cho đến sự thay đổi trong thói quen của thực khách, các doanh nghiệp F&B không còn lựa chọn nào khác ngoài việc tự làm mới mình theo hướng linh hoạt và bản địa hóa hơn. Trong khúc quanh đầy thử thách này, khả năng thích nghi và xoay chuyển khéo léo sẽ chính là chìa khóa quyết định ai có thể trụ vững để đón chờ sự phục hồi khi những bất ổn đi qua.

Bài: Linh Phạm